login | contact | nieuwsbrief

Volg ons op         

    

Als donateur steunt u de doelstellingen van de Nederlandse Tuinenstichting; het beschermen van waardevol tuinhistorisch erfgoed. De Nederlandse Tuinenstichting heeft uw steun hard nodig om een groene toekomst te kunnen waarborgen.


Archief

Hieronder zijn webteksten opgenomen over acties uit het verleden. Het is geen uitputtende opsomming. Bij sommige onderwerpen vindt u doorklikmogelijkheden naar verdergaande informatie. Soms ook staan er hier meerdere berichten over hetzelfde onderwerp bij elkaar; deze dateren dan uit verschillende fases in het proces, en bevatten vaak wat meer gedetailleerde informatie. De meest recente weergave van de (uiteindelijke) stand van zaken staat bovenaan.


Het Slingeland-ziekenhuis in Doetinchem

Beroep bij de Raad van State

Op 21 september 2017 .heeft de gemeenteraad van Doetinchem positief besloten over het bestemmingsplan dat de nieuwbouw van het nieuwe Slingeland-ziekenhuis aan de A18 mogelijk maakt. Daartegen heeft de NTs in november 2017 beroep aan getekend bij de Raad van State.
Schade aan groene waarden
In een eerdere fase had de NTs zich erg ingespannen om de gemeente en alle betrokkenen duidelijk te maken dat door deze bouw ernstige schade wordt toegebracht aan het unieke cultuurhistorische karakter van het landschap ten zuiden van de A18. Het heeft allemaal niet mogen baten. Waar de NTs – op basis van een specifiek onderzoek – wees op de bedreigde cultuurhistorische groene waarden van het gebied, en daarnaast op het slecht onderbouwde enorme ruimtebeslag, meende het Doetinchemse College, blijkens zijn laatste stukken, wel degelijk voldoende aandacht aan deze zaken besteed te hebben. Tja …

Toch geen onafhankelijke Ladder-toets

Een laatste strohalm leek nog even de motie die de gemeenteraad in april jl aannam. Daarin kreeg het College de opdracht een nieuwe toets aan de Ladder van Duurzame Verstedelijking te laten uitvoeren, en nu door een onafhankelijk bureau (en niet door het eerder door het ziekenhuis ingehuurde bureau). Maar het onafhankelijke onderzoek behelst, zo blijkt nu, geen nieuwe inhoudelijke toetsing aan de LvDV, maar slechts een juridische benadering, waarbij wordt vastgesteld dat de procedures correct zijn gevolgd en daarmee ‘Raad-van-State-proof’ zijn. Vergeefs heeft de NTs hiertegen geprotesteerd.

Gevaarlijk precedent

De NTs heeft als gezegd een beroepsschrift ingediend bij de Raad van State. Deze Doetinchemse affaire kan immers een gevaarlijke precedentwerking hebben. Er heeft – zie boven – geen onafhankelijk ‘Ladder’- onderzoek plaatsgevonden, en met de cutuurhistorische waarden van het gebied wordt te weinig rekening gehouden. Met een onduidelijk en slecht onderbouwd beroep op de noodzaak van een groene ‘healing environment’ wordt gewoonweg midden in waardevol landschap gebouwd. Als dat hier kan, waarom dan straks niet overal? Elk verzorgingshuis, elke kliniek zou op basis van een dergelijke redenering hetzelfde kunnen gaan doen! Wellicht houdt de Raad van State het besluit niet tegen, maar het zou voor de NTs al winst zijn als hij op enkele door de NTs aangedragen principiële punten van zijn afkeuring blijk geeft.



Scheveningseweg

Den Haag past bomenplan aan.

De gemeente Den Haag heeft een ander voorstel gedaan voor de herbeplanting met nieuwe bomen aan Scheveningseweg. Daarin is rekening gehouden met de bezwaren die waren ingebracht tegen het eerdere plan, waarin van maar liefst vijf boomsoorten gebruik werd gemaakt, die willekeurig door elkaar zouden worden geplant.

Lees meer

December 2017

————————————-

 

De bomen van de Scheveningse weg

Uiteraard tot grote teleurstelling van de NTs heeft de gemeente Den Haag haar bezwaarschrift niet ontvankekijk verklaard. De NTs had dat bezwaar in augustus 2018 ingediend, omdat Den Haag van plan is maar liefst VIJF verschillende boomsoorten te gaan gebruiken – en dat zou rampzalig zijn voor het cultuurhistorisch unieke karakter van de oude, zeventiende-eeuwse laan.

Het valt daarom te hopen, dat de gemeente zich ondanks haar formele afwijzing iets wil aantrekken van het pleidooi van de NTs.

Scheveningseweg 1778

De gemeente Den Haag kapt de oude bomen langs de trambaan aan de Scheveningseweg. Dat kan blijkbaar niet anders  – degenen die daartegen bezwaar hadden aangetekend hebben van de rechter op 9 augustus jl (op een paar bomen na) geen gelijk gekregen. De NTs echter heeft een bezwaarschrift ingediend dat betrekking heeft op wat er daarná gebeurt: de verplichte herbeplanting met nieuwe bomen.

Nieuwe bomen – welke, waar?

Wat de gemeente precies van plan is (welke bomen gaat men wáár plaatsen) valt niet te achterhalen – de openbare stukken zijn op dit punt onvolledig, en om onduidelijke redenen zijn andere niet voor iedereen toegankelijk. Dat laatste is overigens al een reden tot bezwaar op zich. Wel duidelijk is in elk geval dat de gemeente voornemens is gebruik te gaan maken van maar liefst VIJF verschillende boomsoorten – met alle variatie van hoogte, kroonvorm, bladkleur vandien. Een  rampzalige aantasting van het  totaalaanzicht, zo vindt de NTs, en helemaal in strijd met het beeld van de laan zoals die in de zeventiende eeuw ontworpen is. Het lijkt alsof de gemeente zich op dat punt niet al te veel heeft afgevraagd. Ten onrechte: bij een dergelijke ingreep in een historisch tracé had eerst een waardestellend onderzoek moeten plaatsvinden, en ook zo’n cultuurhistorische analyse ontbreekt in de stukken.

Andere overwegingen

Al in 2016 (zie eerdere berichten hierover) heeft de NTs zich tegenover de gemeente Den Haag over deze kwestie uitgesproken en daarbij gepleit voor zo’n onderzoek en voor – áls de sanering van het bomenbestand dan onvermijdelijk zou zijn – een zorgvuldige herbeplanting met zoveel mogelijk dezelfde bomen. Zo was de laan ooit, in de zeventiende eeuw al, ontworpen. Uit de nu voorgelegde plannen blijkt, dat Den Haag andere overwegingen voorrang geeft boven de cultuurhistorische achtergrond van de weg.

Ook al is haar formele bezwaarschrift onlangs door de gemeente Den Haag afgewezen, de NTs zou nog steeds graag in overleg treden over een meer verantwoorde aanpak. Dat zou toch mogelijk moeten zijn?

september 2018



Klein Toornvliet in Groningen gered

De gemeente Groningen ziet af van de bouw van appartementen in de tuin van villa Klein Toornvliet.. Dat is zeer heuglijk nieuws voor de NTs en alle anderen – Heemschut, omwonenden – die zich hebben ingespannen om de appartementen, en daarmee de schade aan het beschermde stadsgezicht  ‘Verlengde Herenweg’ te voorkomen. Daarmee is de ook monumentale tuin die bij het pand Klein Toornvliet hoort, gered.

Het werk van de Monumentencommissie en haar adviseur Stieneke van de Wal heeft opvallend veel resultaat gehad: in het vernietigende advies van de Groningse bezwarencommissie aan het gemeentebestuur vinden we de argumenten van de NTs  een voor een terug.

 

Wat vooraf ging

Misplaatste bouwvergunning

De gemeente had vergunning verleend om acht appartementen te bouwen in de tuin van de villa (waar ooit Jan Huizinga nog gewoond heeft). Het karakter van de bijzondere tuin en het zicht op de monumentale achtergevel van de villa dreigden hiermee verloren te gaan. De vrijstaande villa is een rijksmonument met rondom een fraai aangelegde siertuin in Engelse landschapsstijl met vijverpartij. De bouwplannen waren in veel opzichten in strijd met het bestemmingsplan Coendersborg. Het gebouw werd tegen allerlei voorschriften in veel te hoog en te groot, het werd bovendien vrijstaand en werd in de vergunning ten onrechte als bijgebouw aangemerkt. Wonen in een ‘bijgebouw’ is trouwens helemaal niet toegestaan.

NTs: de tuin en de bomen

Tegen alle bovengenoemde punten werd door velen bezwaar ingediend.  NTs had in haar bezwaarschrift nog meer kritiek. Er had voor de tuin – ook door de gemeente zelf herhaaldelijk erkend als een tuin met ‘bijzondere monumentale waarde’ ! – vooraf een waardestellend tuinhistorisch onderzoek moeten plaatsvinden, er had advies gevraagd moeten worden aan de RCE, en er had onderzocht moeten worden welke gevolgen de ingrepen hebben voor de daar aanwezige monumentale bomen, zoals bijvoorbeeld een prachtige rode beuk. Dat was allemaal niet gebeurd.

Ten onrechte meende gemeente Groningen voorschriften te kunnen omzeilen door een zogenaamde ‘buitenplanse vrijstelling’ te verlenen. Dat is in ‘kruimelgevallen’ toegestaan. Maar het was overduidelijk dat we het hier bepaald niet over een kruimelgeval hebben.

Verweerschrift, hoorzitting, advies, besluit

Tijdens de hoorzitting van de bezwarencommissie op 23 mei j 2018 heeft Stieneke van der Wal namens de NTs zeer kritisch gereageerd op het verweerschrift dat de gemeente Groningen in maart had uitgebracht. n.a.v. alle ingediende bezwaren. Daar was alle reden toe: het verweerschrift was helaas – zo stelde de NTs vast – van een onbegrijpelijke ondeskundigheid, oppervlakkigheid en onzorgvuldigheid, tot in het slordige taalgebruik toe. Ook tijdens de hoorzitting reageerde ambtelijk Groningen niet erg adequaat, maar het bleef onduidelijk hoe de bezwarencommissie zou gaan adviseren …

Voor alle betrokkenen is het daarom een opluchting dat Groningen – na dit stevige afwijzende advies van de commissie – nu op zijn schreden terugkeert en de omgevingsvergunning intrekt. Mede op grond van de  bezwaren die door de NTs zijn ingediend blijft Klein Toornvliet met zijn bijzondere tuin onaangetast. Formeel kan de initiatiefnemer het opnieuw proberen, maar dan onder de voorwaarden en volgens de procedures die door de bezwaarmakers zijn genoemd. En of dát nou zo  aantrekkelijk is?

27 juli 2018


Eerdere berichten over Klein Toornvliet

Hoorzitting over Klein Toornvliet

Tijdens de hoorzitting van de adviescommissie op 23 mei jl heeft Stieneke van der Wal namens de NTs gereageerd op het verweerschrift dat de gemeente Groningen had uitgebracht n.a.v. alle ingediende bezwaren tegen de appartementen. Evenals het verweerschrift zelf (hieronder daarover meer), was de reactie van de gemeente, i.c. de betrokken ambtenaar, opnieuw volstrekt inadequaat. Niettemin is het  helaas onvoorspelbaar welk advies de commissie nu aan het College gaat uitbrengen. Mocht Groningen de appartementenbouw toch ongewijzigd doorzetten, dan is het niet uitgesloten dat de NTs in beroep gaat bij de Raad van State. We wachten af.

Hieronder de korte beschrijving van de casus en de bezwaren die eerder zijn ingediend, en meer over de reactie van Groningen daarop: het verweerschrift.

 

Villa Klein Toornvliet

De gemeente heeft vergunning verleend om acht appartementen te bouwen in de tuin van de villa (waar ooit Jan Huizinga nog gewoond heeft). Het karakter van de bijzondere tuin en het zicht op de monumentale achtergevel van de villa dreigen hiermee verloren te gaan. De vrijstaande villa is een rijksmonument met rondom een fraai aangelegde siertuin in Engelse landschapsstijl met vijverpartij. De bouwplannen zijn in veel opzichten in strijd met het bestemmingsplan Coendersborg. Zo wordt het gebouw veel te hoog en krijgt het een veel groter oppervlak dan is toegestaan. Het wordt bovendien vrijstaand en is daardoor in de vergunning ten onrechte als bijgebouw aangemerkt. Wonen in een ‘bijgebouw’ is trouwens helemaal niet toegestaan.

De tuin en de bomen

De NTs noemde in haar bezwaarschrift nog meer punten. Er had voor de tuin – ook door de gemeente zelf herhaaldelijk erkend als een tuin met ‘bijzondere monumentale waarde’ ! – vooraf een waardestellend tuinhistorisch onderzoek moeten plaatsvinden, en er had onderzocht moeten worden welke gevolgen de ingrepen hebben voor de daar aanwezige monumentale bomen, zoals bijvoorbeeld een prachtige rode beuk. Dat is allemaal niet gebeurd. Er is ook –  tegen de daarvoor bestaande richtlijnen in – geen enkele aandacht besteed aan de cultuurhistorische waarde van de bomen die gekapt zouden moeten worden. En er is geen herplantingsplan.

Kortom: de gemeente Groningen meende in dit geval alle voorschriften te kunnen omzeilen door een zogenaamde ‘buitenplanse vrijstelling’ te verlenen. Dat is in ‘kruimelgevallen’ toegestaan. Maar het is overduidelijk dat we het hier bepaald niet over een kruimelgeval hebben. Gaan de appartementen inderdaad door, dan valt te hopen dat we de aantasting van het park dan in elk geval zoveel mogelijk kunnen voorkomen.

Het verweerschrift van Groningen

In maart jl (2018) verscheen het verweerschrift van de gemeente Groningen tegen de ingediende bezwaren (Klein Toornvliet Verweerschrift Groningen). Dat was helaas – zo stelde de NTs vast – van een stuitende ondeskundigheid, oppervlakkigheid en onzorgvuldigheid, tot in het slordige taalgebruik toe. De bezwaren werden eenvoudigweg zonder nadere motivering van tafel  geveegd. Om een paar voorbeelden te noemen: het ‘beschermde stadsgezicht’, ligt in het bestemmingsplan vast, en omvat het pand èn de omliggende tuin, maar de gemeente heeft daar blijkbaar geen enkele boodschap aan; van de 200 m2 bouwlocatie in de verleende vergunning wordt gewoonweg 300 m2 gemaakt (alsof daarvoor niet een nieuwe vergunning zou moeten worden verleend!); cultuurhistorisch relevante zichtlijnen worden tot een ‘subjectieve beleving’ verklaard waar je dus geen rekening mee hoeft te houden. Enzovoorts.

Als gezegd: we wachten nu af of de gemeente zijn plannen doorzet, en beraden ons op een eventueel vervolg.

juni 2018



Golfbaan bij Rolduc, Kerkrade: gemeente honoreert bezwaren van de NTs

Tot grote vreugde van de NTs heeft het College van de gemeente Kerkrade een bijgesteld bestemmingsplan gepubliceerd waaruit de oorspronkelijk geplande golfbaan bij Rolduc is verdwenen. Ook andere elementen uit de zienswijze van de NTs zijn gehonoreerd.

Lees verder

 

December 2017


Eerdere berichten over Rolduc

Op 27 september 2017 heeft  de NTs haar ‘zienswijze’ tegen het Ontwerpbestemmingsplan Buitengebied van Kerkrade ingediend met stevige kritiek. Groen en cultuurhistorisch waardevol gebied, en afzonderlijke waardevolle elementen daarin, worden ernstig bedreigd, en er heeft geen goede afweging van belangen plaatsgevonden.

De bezwaren van de NTs

Waarom moet er bij het historische Rolduc-complex in Kerkrade toch zo nodig een golfbaan komen? Er zijn er al twaalf in de buurt, en de belangstelling voor de sport loopt terug, althans in Nederland!  Het Bisdom, dat het oude seminariecomplex heden ten dage exploiteert met een conferentieoord en hotelaccomodatie, hoopt op Duitse gasten, en in zijn kielzog doet de gemeente dat ook…

Nu zou dit de NTs onverschillig laten, ware het niet dat de golfbaan gepland is in een cultuurhistorisch waardevol groen gebied dat door de plannen  stevig dreigt te worden aangetast. Een jaar geleden al heeft de NTs er bezwaar tegen gemaakt; desondanks verscheen op 16 augustus jl. het ontwerpbestemmingsplan dat, zoals met spijt moet worden vastgesteld, weinig  verbetering bevat.

Opnieuw heeft de NTs dus, bij brief van 27 september, een ‘zienswijze’ ingediend. De conclusie ervan luidt kort en goed: het bestemmingsplan kan zeker niet volgens dit ontwerp worden vastgesteld.

Het plan is – om de enorme reeks van grote en kleinere NTs-bezwaren maar samen te vatten – in strijd met  de regels die gelden voor het Nationale Natuurnetwerk (voorheen Ecologische HoofdStructuur), het is in strijd met de Natuurvisie van de provincie Limburg, en zelfs met de uitspraken van de gemeente Kerkrade zelf in haar Groenontwikkelingsplan. Het voldoet trouwens ook niet aan de eisen van de Wet Natuurbescherming, aangezien er beschermde diersoorten in de naastgelegen natuurgebieden worden bedreigd met verstoring van hun leefgebied.

Er heeft ook geen enkele expliciete  belangenafweging plaatsgevonden tussen het cultuurhistorisch  groen en het waardevolle landschap  aan de ene en de golfbaan aan de andere kant. Zie boven: is zo’n baan nu ècht een ‘groot openbaar belang’, met twaalf andere banen in de buurt? Voor wie dan?

Afgezien van deze ernstige inhoudelijke punten, maakt het ontwerpplan, met al zijn bijlagen, in de details eigenlijk nog een onvoldragen indruk. Er is weliswaar intussen een ‘cultuurhistorisch waardestellend rapport’ opgesteld – waar de NTs in haar zienswijze vorig jaar om vroeg – maar met de uitkomsten daarvan wordt in het stuk nog niets gedaan. Bij meerdere deelonderzoeken, zo meldt de gemeente zelf, ‘is aanvullend onderzoek noodzakelijk’ maar of dat nog gaat gebeuren, dan wel al gebeurd is (en wat is de uitkomst dan?), blijft onduidelijk. De plankaart bevat verder nogal wat omissies, legenda ontbreken, kaarten kloppen onderling niet enzovoorts.

November 2017


De Sittardse Stadswal en omgeving

Op verzoek van enkele volkstuinbezitters heeft de Monumentencommissie van de NTs zich gebogen over de stadwalplannen van gemeente Sittard. Bij de herinrichting daarvan dreigden namelijk enkele oude volkstuinen verloren te gaan .

Lees verder

juni 2018

 


NTs schiet te hulp: Overtuin Bisdom van Vliet

In Haastrecht ligt het mooie openbare park Overtuin Bisdom van Vliet,  dat, met subsidie van de eigenaar, de gemeente Krimpenerwaard, wordt onderhouden door een enthousiaste vrijwilligersstichting: de Stichting Overtuin. Op verzoek van ‘tuinbaas’ Tony Hardenberg denken sinds enige tijd twee leden van de Monumentencommissie (MC)  van de NTs, mee over de toekomst van de tuin.

Lees verder

Februari 2018

Eerder bericht:over park Bisdom van Vliet (Haastrechtse bos)

Omwonenden schakelden de NTs in omdat zij zich zorgen maakten om bouwplannen op het parkeerterrein naast het bos. Het bos zelf is in de zeventiger jaren van de 20ste eeuw aangelegd en valt net als het bouwterrein buiten het gebied dat tot het Rijksmonument behoort. Het is in beheer bij het Zuid-Hollands Landschap. Dit project, onder andere de restauratie van… lees meer


Landgoederen op de helling: een integrale visie op Oosterbeekse buitenplaatsen

Op weg naar een gemeenschappelijke visie voor de landgoederen Pietersberg, Lage Oorsprong, Hartenstein en Hemelse Berg te Oosterbeek …

Lees verder


Scheepjeskerk te Hazerswoude

 

Naar aanleiding van de eventuele bouw van woningen en aanleg van parkeerplaatsen in de pastorietuin van de Scheepjeskerk in Hazerswoude verzocht de Bond Heemschut in 2013 de NTs een visie te formuleren over deze plannen.

 Lees verder


De Lind, Oisterwijk

Gemeente Oisterwijk was van  plan om de kop van De Lind, een grasplein in het centrum van het toeristische dorp, te verharden. Centraal op dit plein staan een muziekkiosk en vijver.

Beide onderdelen zijn rijksmonument. De NTs was bezorgd dat de vijver bij de herinrichting zou verdwijnen, terwijl deze duidelijke kenmerken heeft van de architectonische tuinstijl uit het Interbellum. Ook vertoont de vijver sterke gelijkenis met het werk van tuinarchitect John Bergmans die in Oisterwijk woonde.

Willem Verhoeven, lid van de Monumentencommissie, bracht hierover een rapport uit aan gemeente Oisterwijk.

Lees verder


 Tuin John Bergmans, Tilburg

In de wijk Tivoli in Tilburg ligt een vrij gaaf bewaarde tuin van tuinarchitect John Bergmans (1892 Antwerpen -1980 Oisterwijk ). In deze wijk realiseerde Bergmans ook andere tuinen die nu allen verloren zijn gegaan. Het woonhuis St. Josephstraat 105 staat in de verkoop en is een Rijksmonument dat daardoor bescherming geniet, maar de tuin niet. Bij eigendomswisseling zou de tuin mogelijk slachtoffer kunnen worden van de smaak van de nieuwe eigenaar en daarmee verloren kunnen gaan? (Melding  April 2014).

Lees verder


Rosa Spierhuis

De Nederlandse Tuinenstichting maakt zich samen met Erfgoedvereniging Heemschut grote zorgen over het behoud van de tuin bij het Rosa Spierhuis nu de directie van het tehuis voor kunstenaars besloten heeft te kiezen voor nieuwbouw. Op 7 mei heeft de Raad van State uitspraak gedaan over het Rosa Spier Huis. De beroepen van Heemschut en Tuinenstichting zijn ongegrond verklaard omdat..

Lees verder


Kasteel Ruurlo

Kasteel Ruurlo is lange tijd in gebruik geweest als gemeentehuis. Gemeente Berkelland tekende in 2012 een Intentieverklaring tot verkoop van het Kasteel. De nieuwe eigenaar – Hans Melchers – wilde er een dependance van  het museum voor realisme in Gorssel onderbrengen. Uit de stukken bleek destijds niet dat er waarborgen waren gevraagd voor bescherming van het rijksmonumentale park van de hand van befaamde tuinarchitecten; de Monumentencommissie maakte zich daar enigszins bezorgd over. Intussen (juni 2017) is de restauratie van het complex voltooid, en de NTs kan niet anders dan uiterst verheugd zijn over de wijze waarop niet alleen het kasteel, maar ook het omliggende park in volle glorie is hersteld.

Juli 2017


Uitbreiding Ziekenhuis in Alkmaarderhout

De gemeente Alkmaar heeft eind november 2017 gereageerd op alle (118!) bezwaren tegen de uitbreidingsplannen van het Noord-west Ziekenhuis Alkmaar. Bij deze uitbreiding is namelijk – helaas – een gedeelte van de Alkmaarderhout betrokken. Ook de NTs had in juli 2017 een zienswijze ingediend..

Lees verder


Kasteel Nederhorst den Berg

De gemeente Wijdemeren dreigt woningen te gaan bouwen in de naaste omgeving van Kasteel Nederhorst. Een verouderd agrarisch bedrijf wordt afgebroken, en op die plek zouden dan woningen moeten komen. De Harmine Wolters Stichting (verder HWS) , eigenaresse van het kasteel…

Lees verder


’t Hemeltje in Bathmen

De vraag is of de aanleg van de natuurbegraafplaats negatieve gevolgen heeft voor de cultuurhistorische waarden van het landgoed. Landgoed ’t Hemeltje in Bathmen is in gedeelde eigendom van de heer Sandberg, ASR Lvensverzekering NV en de Stichting IJssellandschap. De stichting wil op een deel van het landgoed (15 ha) een natuurbegraafplaats aanleggen. Het landgoed heeft een NSW-status (natuurschoonwet).

lees meer


Landgoed Voorlinden Wassenaar

Voorlinden is een beschermd natuurgebied van 40 hectare, grenzend aan de Wassenaarse duinen.  Het tuinontwerp is van de hand van de bekende tuinarchitect Zocher.
In maart 2012 is een aanvraag voor een omgevingsvergunning ingediend voor het realiseren van een tentoonstellingsgebouw op Landgoed Voorlinden i.v.m. vergevorderde plannen tot de bouw van een modern ogend museum voor beeldende kunsten op buitenplaats Voorlinden, Wassenaar

lees verder


Wilhelminapark in Grouw gerestaureerd

Het Wilhelminapark in Grouw, het werk van tuinontwerper Gerrit Vlaskamp is gerestaureerd. De slingerpaden zijn hersteld en de vijver kreeg zijn oude contour terug, naar de smaak van de negentiende-eeuwse landschapsstijl. Veel bomen zijn gekapt om de zichtlijnen te herstellen.

Het park was tot 2014 eigendom van de gemeente Boarnsterhim. Alleen het meest noodzakelijke onderhoud werd tot die tijd door vrijwilligers uitgevoerd.

In die tijd bestond zorg voor de toekomst van het park. De stichting Wilhelminapark heeft zich vanaf 2010 ingezet voor het herstel. Rita Radetzky, adviseur groen erfgoed van de Monumentencommissie heeft de afgelopen jaren steeds geïnformeerd naar de stand van zaken en de voortgang gevolgd. Het is toen duidelijk geworden dat men serieuze plannen had voorbereid voor de restauratie.

Na de fusie met de gemeente Leeuwarden werd het financieel mogelijk om de restauratie te realiseren. De bewoners van Grouw kunnen weer gebruik maken van het park waar de volières en het kleinvee (schapen en geiten) voor extra attractie zorgen.

Drs. Rita Radetzky

Maart 2017


Hartenstein Oosterbeek

De vereniging ‘Vrienden van Park Hartenstein e.o.’  streeft naar een eigentijds renovatieplan voor het park Hartenstein rekening houdend met gewijzigde functies en heeft hiervoor medio 2012 ondersteuning gevraagd van de NTs. Het grootste deel van het park, hoofdgebouw en koetshuis staan op de rijksmonumentenlijst . Rapporteur en MC-lid Henk Barkhof ondersteunt initiatief van de… lees meer


De Walburg Tuinen in Nuenen – een rapportage van de waarden

De Monumentencommissie van de Nederlandse Tuinenstichting en de Stichting de Walburg Tuinen hebben in het afgelopen jaar nauw samengewerkt om de positie van de bedreigde Walburg Tuinen in Nuenen te verbeteren. Aanleiding hiervoor is de onzekerheid over het voortbestaan ervan. Het gehele complex van 1,5 ha. gaat van eigenaar veranderen waardoor het behoud van de tuinen op langere termijn niet is gegarandeerd. Lees hier meer over het onderzoek naar de cultuurhistorische waarde van de tuinen, dat onder leiding van Willem Verhoeven, NTs-rapporteur voor Noord-Brabant en lid van de Monumentencommissie, werd uitgevoerd door studenten van de Hogeschool Larenstein. Doel van het rapport is het onderbouwen van acties ter behoud en verdere ontwikkeling van de Tuinen.

Lees verder

Voorbeeld van een geslaagd project: Walburg tuinen Nuenen

De Monumentencommissie van de NTs adviseerde de Stichting Walburg Tuinen in 2013 een rapport van waarden te laten schrijven om de bedreigde tuinen voor de toekomst te behouden. De bedreiging bestond hierin dat deze tuinen geen wettelijke bescherming hebben en te koop werden aangeboden. Het rapport werd in januari 2014 door studenten Larenstein geschreven mede onder begeleiding van Willem Verhoeven lid van de Monumentencommisie en gepresenteerd aan de Stichting Walburgtuinen in het bijzijn van de Burgemeester van Nuenen. Gemeente Nuenen wil dit object als Gemeentelijk monument aanwijzen.
Daarnaast bood de Stichting het rapport ook aan de RCE aan, om mogelijk ook rijksbescherming te verwerven. Echter naar het oordeel van de RCE valt deze tuin niet binnen hun aanwijzingsbeleid.

Inmiddels zijn de tuinen verkocht aan Hoveniersbedrijf Fons Linders in Nuenen. Deze nieuwe eigenaar heeft het idee om van de tuinen een bezoekers-congrescentrum te maken met handhaving van de cultuurhistorisch waardevolle tuinonderdelen, waarbij het rapport leidend zal zijn. De Stichting Walburg Tuinen en de NTs blijven actief betrokken bij deze ontwikkelingen op verzoek van de nieuwe eigenaar.


Botanische tuinen Wageningen

De Wageningse universiteit is van plan om de twee botanische tuinen, De Dreijen en Belmonte, af te stoten omdat deze geen betekenis meer zouden hebben voor onderwijs en onderzoek. Tegen dit plan is groot verzet verrezen vanuit de Wageningse bevolking en de internationale dendrologische wereld. In beide tuinen bevinden zich belangrijke onderdelen van de Nationale Plantencollectie. Het grootste deel van De… lees meer


Schoolterrein Frederiksoord

Fredriksoord is bekend van ‘de Maatschappij van Weldadigheid’ (Koloniehof) en van de voormalige tuinbouwschool. Het gebied rond Frederiksoord heeft een bijzondere historie met veel monumenten en een prachtige natuur. Frederiksoord heeft de status van beschermd dorpsgezicht. Men ontwikkelt nu bouwplannen. Henk Barkhof heeft de voorgenomen plannen onderzocht. Volgens het bestemmingsplan mag er gebouwd worden. Een groep oud-leerlingen heeft zich verzet tegen… lees meer


Griffietuin / Paviljoen Welgelegen

De afgelopen jaren is deze kleine tuin die grenst aan en deel is van het (oorspronkelijk) Frederikspark verschillende malen in beeld geweest als bouwlocatie. Nadat men afzag van de bouw van een grootschalig Provinciecomplex, werden in november 2010 nieuwe bescheidener bouwplannen gepresenteerd. Aan de Dreef komt nu, ter hoogte van en àchter de Zwiersgevel de nieuwbouw met een parkeergarage. De… lees meer


Brediuspark krijgt stadsmoestuin

Vrijwilligers spuien ideeën voor landgoed in Woerden

Hanny van der Heide, lid van de Monumentencommissie van de NTs, is nauw betrokken bij de vernieuwende plannen voor het Woerdense Brediuspark. Het beheer van dit park wordt door de gemeente overgedragen aan een groep betrokken vrijwilligers, verenigd in het ‘Burgerinitiatief Breduispark’, waarvan Hanny bestuurslid is. Op 19 maart stond een artikel in het Algemeen Dagblad over de stadsmoestuin die in het park wordt ontwikkeld. In dit artikel wordt Hanny geïnterviewd: ‘Als het meezit kan de komende winter al een nauwelijks gebruikt grasveld van 60 bij 40 meter afgegraven worden en worden volgestort met vruchtbare aarde’. Klik hier voor het krantenartikel. Zie voor meer informatie over het Brediuspark ook:

http://www.dichtbij.nl/woerden/buurtnieuws/artikel/3353624/beheer-brediuspark-naar-betrokken-vrijwilligers.aspx


Oosterbeekse Landgoederenzone

Begin 2011 is de Monumentencommissie benaderd door de Oosterbeekse Initiatiefgroep Visie op de Landgoederen die zich zorgen maakte over de Oosterbeekse landgoederenzone. Dit heeft ertoe geleid dat de NTs in april 2011 per brief heeft verzocht om de landgoederenzone rondom Oosterbeek en Doorwerth (gemeente Renkum) aan te wijzen als beschermd dorpsgezicht op grond van de gemeentelijke Monumentenverordening. De NTs heeft in… lees meer


Frederikspark

Nadat aan het Frederikspark in 2002 de monumentenstatus werd verleend , volgde vanuit de gemeente Haarlem het ene plan op het andere om villa’s in het park te bouwen. Landschapsarchitect J.D. Zocher jr had in zijn oorspronkelijke ontwerp meer villa’s bedacht dan uiteindelijk zijn gebouwd. De NTs behoorde tot de organisaties die zich tegen de plannen verzette, omdat de plannen diverse… lees meer


Beukenhof

De vermaarde boerderij met theetuin wordt bedreigd door plannen voor huizenbouw aan de zijde van de Rijnsburgerweg. De boerderij is monument, maar de tuin niet, alhoewel het een veel beschreven en bewonderde tuin van leo van der Putten is. Zowel Arend Jan van der Horst als Eric Blok (SB4) schreven in het verleden al over dit juweel in het tuinjournaal…lees meer


Oostduin / Arendsdorp

Al enkele jaren zijn nieuwbouwplannen op het terrein van deze (voormalige) buitenplaatsen in de maak. De gemeente Den Haag heeft landschapsarchitect Michael van Gessel als supervisor aangesteld. Tegen de nieuwbouw als vervanging van verzorgingsflat Arendsdorp bestaan vanuit de omwonenden veel bezwaren. Voor de rest van de buitenplaats is een opgesteld beheerplan in uitvoering. Dat geschiedt gefaseerd in verband met kosten…. lees meer


NTs voert actie tegen dreigende vernietiging historisch landschap Arcen

Arcen’ is een bijzondere casus van de Monumentencommissie: een dreigende aantasting van historisch landschap, van een historisch ensemble van kasteel, tuin, dorp en omringend landschap langs de Maasoevers.

Eind 2009 werd een bouwvergunning verleend voor een al langer bestaand plan van de gemeente Venlo voor de bouw van een MFA (Multifunctionele Accommodatie) op het zgn. Ovaal, tussen kasteel Arcen en de historische dorpskern. Omvang 4000m2. Een plan dat volgens het toenmalig Comité ‘Red Arcen’, nu Stichting Dorp en Erfgoed, onverstandig is omdat het gaat om het vernietigen van historisch landschap.

lees verder


 

Hydepark

Landgoed Hydepark te Doorn is een parel van de Utrechtse Heuvelrug. Het huidige park met haar prachtige hoogteverschillen en weelderige beplanting is rond 1885 ontworpen en aangelegd door Hendrik Copijn. De Protestantse Kerk in Nederland (PKN) is eigenaar van het buitenplaatsgedeelte rondom het voormalige landhuis. In de jaren zestig werd een seminarie op de plek van het afgebrande landhuis gebouwd. De PKN heeft plannen voor een nieuw hoofdgebouw. De NTs werd gealarmeerd omdat nieuwbouw de waardevolle rijksmonumentale parkaanleg kan beïnvloeden.
De NTs houdt een vinger aan de pols.

In 2013 heeft er overleg plaatsgevonden tussen Korneel Aschmann en Hanny van der Heide van de Monumentencommissie en de heer Westerveld van de PKN waarbij ze de toekomstplannen hebben kunnen inzien. Gebleken is dat Gemeente, Provincie en de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed bij alle plannen worden betrokken. Eveneens vindt er nauw overleg plaats met een erfgoedspecialist en landschapsarchitect over de aansluiting met de tuin- en parkaanleg.
In september 2014 is de sloopvergunning verleend en is de aanvraag voor de Omgevingsvergunning ingediend.

De NTs heeft vertrouwen in een positieve ontwikkeling van het landgoed – aansluitend bij de historische tuin- en parkaanleg – en zal de plannen op afstand blijven volgen.

lees meer


Herinrichting monument Kooipark afgerond

Het Leidse Kooipark is helemaal vernieuwd. Samen met buurtbewoners en de Vereniging tot Behoud en Bescherming Kooipark (VBBK) is een ontwerp gemaakt voor de herinrichting van het Kooipark. Eind vorig jaar zijn de
werkzaamheden gestart. Het park is nu weer teruggebracht in de geest van de door architect Dudok ontworpen stijl. Het groen, de vijver, de paden, de speeltuin, het meubilair en het trottoir rondom het park zijn vernieuwd en opgeknapt. Onlangs is het park door de gemeenteraad aangewezen als monument. Vanuit het verleden is het Kooipark bedoeld als volkspark, een park waarin mensen na werktijd konden samenkomen, zich vermaken en ontspannen. Op 1 mei 2014, de Dag van de Arbeid, is het vernieuwde Kooipark heropend. Rita Grothuis, voormalig lid van de Monumentencommissie, was hierbij aanwezig. Zij schreef in het Tuinjournaal van december 2012 een hier te downloaden artikel over het Kooipark.


Stappegoor Tilburg

De Gemeente Tilburg is voornemens woningen te bouwen op de gemeentewerf (voormalige gemeentekwekerij). Een unieke verzameling bomen in de wijk Stappegoor wordt hierdoor bedreigd. Rapporteur Willem Verhoeven heeft onderzoek gedaan en locatie bezocht. Naar aanleiding van zijn advies heeft de MC in november 2012 schriftelijk haar bezorgdheid (klik hier voor de brief stappegoor 08-11-2012} geuit richting gemeentebestuur en verzocht om de groenstroken…

lees meer


Huis met de Hoofden, Keizersgracht Amsterdam

In het najaar van 2015 opent het Huis met de Hoofden haar deuren als platform voor het vrije en tegendraadse denken, met als hart van het huis de Bibliotheca Philosophica Hermetica. Daartoe worden aanpassingen gedaan aan zowel huis als tuin. Het betreft een zgn. Keurtuin achter een rijksmonument. De stichting Huis met de Hoofden vroeg aan de NTs hoe om te gaan met de bestaande tuin? Rapporteur Juliet Oldenburger bracht verslag uit.

lees verder


Oog in Al

In en rond de Utrechtse wijk Oog in Al zijn allerlei ontwikkelingen gaande. Enkele wijkbewoners maakten zich zorgen over de effecten van de ontwikkelingen op Park Oog in Al en namen in 2011 contact op met de NTs. De NTs heeft contact gezocht met de partijen die bij het park betrokken zijn en signaleerde dat er op dat moment inderdaad…

lees verder